Në shkrimet e tyre dijetarë si Ebu `Amr El-Dani, Ibn Es-Salah, dhe të tjerë i referohen konsensusit të dijetarëve përsa i përket shkencës së  transmetimit (Isnadit). Nga kjo ne kuptojmë se muslimanët zhvilluan shkencën e transmetimit (Arabisht: `ilm er-riuajeh).

Nga ky trung i kësaj shkence kanë dalë shumë degë të tjera të tilla si recitimi Kuranor, Hadithet, Historia Islame, gjuha Arabe dhe Jurispundenca Islame të cilat janë të bazuara të gjitha në narracion. Një shembull i tillë është shkenca e Jurispundencës Islame e cila transmeton mendimin legal përmes narracionit nga dhënësi i opinionit deri në kohën aktuale ose ky institucion ngrihet dhe për fetvatë e ndryshme.

Këtu në librin Usul el-Hadith Dr. Filips na tregon neve se si kjo shkencë është organizuar dhe është zhvilluar dhe rolin e madh që ajo ka luajtur dhe identitetin e saj unik.
 

Çdo letërsi zhvillon natyrën e saj të përmbajtjes dhe karakterit të personave që e kultivojnë atë duke krijuar karakteristika sociale, politike ose historike të ngjarjes dhe të mënyrës se si ajo është krijuar dhe zhvilluar.

Literatura e hadithit nuk përbën ndonjë përjashtim në këtë rregull. Sistemi i isnadit (zinxhirëve të transmetimit) u përdor për të transmetuar poezinë para Islamike nga brezi në brez. Gjithsesi ishte literatura e hadithit që e ngriti në nivelin më të lartë isnadin aq sa ai u cilësua si pjesë e vet religjionit.

`Abdullah ibn El-Mubarak (vdiq më 181 hixhreti), i cili ishte një ndër mësuesit më të rëndësishëm të Imam Buhariut ka thënë,

Isnadi është prej fesë. Nëse nuk do të ishte Isnadi atëherë çdo kush mund të thoshte gjithçka.

Nga fundi i shekullit të parë të kalendarit Islamik, shkenca e Isnadit ishte mjaft e zhvilluar. Ibn Sirini i cili ishte një prej tabiinëve është shprehur për të, "[Në fillim] ato [muslimanët]  nuk do të pyesnin përsa i përket isnadit. Por kur u fut fitneja ata filluan të pyesin për zinxhirin e transmetimit.\'"

Transmetimet e Ehlul Sunetit do të pranoheshin ndërsa ato të Ehlul Bidatit nuk do të pranoheshin, pra në momentin që ndodhi fitneja isnadi nuk ishte shumë i rëndësishëm dhe pyete në raste të veçanta por pas ndodhjes së fitnes njerëzit u bënë më kurioz për zinxhirin e transmetimit.

Në përpjekje për të minimizuar kuptimin e kësaj shkence në Islam disa orientalistë janë përpjekur të identifikojnë disa burime para Islamike dhe jo arabe të cilat kanë praktikuar isnadin. Një shembull i tillë është Jozeph Horovitz i cili citon një sërë materialesh që përmendin se në literaturën herreje isnadi ka qenë përdorur përpara se të përhapej mes arabëve. Ai madje na tërheq neve deri në periudhën e Moisiut ku tregon se zinxhirët e transmetimit të Talmdutit ishin më të gjata dhe më të forta.

Nëse isnadi e ka origjinën e tij deri në periudhën e Moisiut kjo është një temë që ka vend për diskutim përderisa vetë Horovitz nuk ka arritur që të provojë se nuk ka pasur ndërhyrje përsa i përket provave që ai përdor. Po kështu edhe India e ka përdorur isnadin përpara Islamit dhe shumë shkrime të vjetra hinduse, budiste dhe të literaturës Jain. Një shembull është ai i epit të Mahabharata, ku lexojmë,

Vysda e kompozoj atë, Ganea ishte skribi i tij dhe puna u redaktua nga Vaisampayana, i cili ia përcolli atë më pas mbretit Janamejaja. Sauti, i cili ishte i pranishëm e dëgjoj dhe ia tregoj asamblesë së të urtëve.

Kjo isht përsa i përket isnadit dhe origjinës së tij, ndërsa përsa i përket sistemit dhe kulmit të tij kjo dihet që është kryer nga muslimanët, të cilët e zhvilluan atë dhe e bën pjesë të pandashme të religjionit. Ata i dhanë atij formë duke futur metoda të ndryshme kronologjike, mbledhjeje, transmetimi, biografi të transmetuesit duke e institucionalizuar si shkencë.

Me aq sa di unë asnjë nga indianët nuk është munduar që ta institucionalizojë në këtë formë transmetimin. Po kështu ata nuk kanë zhvilluar një metodë kronologjike. Po kështu as literatura hebraike nuk e ka përdorur metodën kronologjike, e cila e bën të vlefshëm isnadin.

Në faktë, vetë  Horovitz e pranon që  "Literatura Talmudike nuk ka asnjë metodë kronologjike dhe një vepër e tillë pra me një metodë dhe strukturë kronologjike është kompozuar pas vitit 885  — një shekull më vonë se sa kritika e parë për isnadin e shkruar nga muslimanët."

Nga ky fakt ai vazhdon më tej, "Dhe duke qenë se veprat më të rëndësishme të Hebrenjve janë kryer në periudhën e dominimit Islam atëherë mund të mendohet se ka qenë influencë e islamit."

Praktika e specifikimit të Isnadit ( jo vetëm për hadithet por edhe për librat) ishte një praktikë thelbësore në një kohë ku shtypja e librave ishte e panjohur dhe kur çdo kush mundej që të shkruante apo të krijonte përçarje.

Praktika e dijetarëve për dëshminë e studentëve të tyre është një praktikë unike në historinë e botës, sikurse literatura e hadithit është unike në sistemimin dhe metodat e identifikimit të saj. Grekët, Latinët, Hebrenjtë dhe Sirianët nuk kanë pasur një informacion të tillë përsa i përket transmetimit dhe zinxhirit të tij. Sistemi i isnadit ndërsa e ka zanafillën e tij në Literaturën e Hadithit ajo u zgjerua nga autorët arab në shumë zhanre të tjera si gjeografia, historia dhe proza

.

Burimet

Ëinternitz, Moriz. History of Indian Literature. 2 vols.Calcutta: Calcutta University Press, 1927.

Horovitz, Joseph. "Alter und Ursprung des Isnad." Der Islam 8 (1917–1918): 39–47.

Siddiqi, Muhammad Zubayr. Hadith Literature: Its Origin, Development and Special Features. Cambridge: The Islamic Texts Society, 1993.  

* E shkëputur dhe modifikuar nga autori i librit Usul El-Hadeeth: Metodologjia e vlerësimit të Hadithit publikuar në International Islamic Publishing House 2007.

Dr. Abu Aminah Bilal Filips ka lindur në Xhamaika, por ëshë rritur në Kanada, ku ai pranoj Islamin në 1972. Ai i plotësoj studimet e tij për Arabisht dhe mori një B.A. nga College of Islamic Disciplines (Usul Ed-Din) në universitetin Islamik të Medinës në 1979. Në universitetin e Rijadit, kolegjin e Edukimit, ai morrin Masterin në Teologji Islame 1985,  dhe në departamentin e Studimeve Islamike të Universitetit të Uellsit, ai morri Ph.D.  në Teologji Islame 1994.

Përktheu Xhodi Hysa